เมื่อวันที่ 28 ตุลาคม 2569 เวลา 14.30 น. ณ ห้องประชุมคณะกรรมาธิการ CB 411 ชั้น 4 อาคารรัฐสภา นายมังกร ศรีเจริญกูล สมาชิกวุฒิสภา เข้าร่วมประชุมคณะกรรมาธิการวิสามัญพิจารณาศึกษาการบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน วุฒิสภา ครั้งที่ 3/2569 โดยมีนายชูชีพ เอื้อการณ์ ประธานคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ เป็นประธานการประชุม เพื่อพิจารณากรอบการศึกษาการบริหารจัดการน้ำอย่างเป็นระบบ ควบคู่กับการพัฒนาแนวทางป้องกันและรับมือภัยพิบัติให้มีประสิทธิภาพ สามารถลดความสูญเสียและบรรเทาความเดือดร้อนของประชาชนได้อย่างเป็นรูปธรรม
ในการประชุมครั้งนี้ ที่ประชุมได้พิจารณาแนวทางการศึกษาร่วมกับญัตติ เรื่อง ขอให้วุฒิสภาพิจารณาแนวทางแก้ไขปัญหาการบริหารราชการแผ่นดินของรัฐบาลในกรณีเกิดภัยพิบัติให้มีประสิทธิภาพ ซึ่งนายมังกร ศรีเจริญกูล ในฐานะผู้เสนอญัตติ ได้นำเสนอประเด็นปัญหาและข้อเสนอเพื่อพัฒนาระบบบริหารจัดการสถานการณ์ภัยพิบัติ โดยมุ่งเน้นให้หน่วยงานภาครัฐสามารถประเมินสถานการณ์ วางแผนรับมือ ประสานงาน และให้ความช่วยเหลือประชาชนได้อย่างรวดเร็ว ทั่วถึง และสอดคล้องกับสถานการณ์จริง
ผลักดันระบบบริหารจัดการภัยพิบัติแบบบูรณาการ
สาระสำคัญของญัตติมุ่งแก้ไขข้อจำกัดที่พบจากสถานการณ์อุทกภัยที่ผ่านมา โดยให้ความสำคัญกับการพัฒนาระบบประเมินและติดตามสถานการณ์ การพยากรณ์และแจ้งเตือนภัยล่วงหน้าอย่างแม่นยำ ตลอดจนการเชื่อมโยงข้อมูลระหว่างหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เพื่อให้การตัดสินใจและการสั่งการเป็นไปอย่างรวดเร็วและมีเอกภาพ พร้อมกำหนดบทบาทหน้าที่ของหน่วยงาน ผู้รับผิดชอบ และผู้บัญชาการเหตุการณ์ให้ชัดเจน ลดความซ้ำซ้อนในการปฏิบัติงาน และเพิ่มประสิทธิภาพในการบริหารจัดการภาวะฉุกเฉิน
นอกจากนี้ ยังให้ความสำคัญกับการจัดทำแผนเผชิญเหตุและแผนอพยพประชาชนที่เหมาะสมกับความเสี่ยงของแต่ละพื้นที่ การกำหนดเส้นทางอพยพและพื้นที่ปลอดภัย การเตรียมความพร้อมของเจ้าหน้าที่ อุปกรณ์กู้ภัย ยานพาหนะ และระบบสื่อสารฉุกเฉิน ตลอดจนการจัดเตรียมอาหาร น้ำดื่ม ยารักษาโรค และสิ่งของจำเป็นสำหรับผู้ประสบภัย โดยคำนึงถึงกลุ่มเปราะบาง เช่น ผู้สูงอายุ ผู้พิการ เด็ก และผู้ป่วยที่ต้องได้รับการดูแลเป็นพิเศษ เพื่อให้ประชาชนเข้าถึงความช่วยเหลือได้อย่างทั่วถึงและทันท่วงที
สำหรับระยะหลังเกิดภัยพิบัติ ควรให้ความสำคัญกับการสำรวจและประเมินความเสียหายอย่างเป็นระบบ การเร่งรัดช่วยเหลือและเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบ การฟื้นฟูที่อยู่อาศัยและสาธารณูปโภค ตลอดจนการฟื้นฟูอาชีพและรายได้ของประชาชน ควบคู่กับการถอดบทเรียนจากเหตุการณ์ที่ผ่านมา เพื่อนำข้อมูลและข้อค้นพบไปปรับปรุงแผนป้องกันและรับมือภัยพิบัติให้มีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น
มุ่งบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน ครอบคลุมทั้งน้ำท่วมและภัยแล้ง
ในส่วนของการบริหารจัดการน้ำ ที่ประชุมได้พิจารณากรอบแนวทางการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ โดยมุ่งศึกษาการบริหารจัดการน้ำอย่างเป็นระบบและเชื่อมโยงกันทั้งประเทศ ตั้งแต่การวางแผนจัดสรรน้ำตามฤดูกาล การบริหารจัดการน้ำในระดับลุ่มน้ำ การพัฒนาและดูแลแหล่งกักเก็บน้ำ การบริหารจัดการอ่างเก็บน้ำและระบบระบายน้ำ ตลอดจนการใช้น้ำให้เหมาะสมกับศักยภาพของพื้นที่ ความต้องการของประชาชน ภาคเกษตรกรรม ภาคอุตสาหกรรม และกิจกรรมทางเศรษฐกิจอื่น ๆ
แนวทางการศึกษายังครอบคลุมการเพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการน้ำในช่วงวิกฤต โดยเฉพาะการเตรียมความพร้อมรับมืออุทกภัยและภัยแล้ง การติดตามปริมาณน้ำและสถานการณ์ฝนอย่างต่อเนื่อง การวิเคราะห์พื้นที่เสี่ยงน้ำท่วมและพื้นที่ขาดแคลนน้ำ การบริหารน้ำต้นทุนให้เพียงพอต่อความต้องการ ตลอดจนการพัฒนาระบบข้อมูลเพื่อสนับสนุนการตัดสินใจของหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้เป็นไปในทิศทางเดียวกัน
ขณะเดียวกัน การบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืนจำเป็นต้องคำนึงถึงความสมดุลระหว่างการใช้น้ำ การอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติ และการรักษาระบบนิเวศ ควบคู่กับการส่งเสริมการมีส่วนร่วมของประชาชน ชุมชน เกษตรกร และหน่วยงานในพื้นที่ เพื่อให้การกำหนดมาตรการจัดการน้ำสอดคล้องกับสภาพภูมิประเทศ ปัญหา และความต้องการที่แท้จริงของแต่ละพื้นที่ รวมทั้งสามารถรองรับความผันผวนของสภาพอากาศและความเสี่ยงจากการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศในระยะยาว
บูรณาการข้อมูลและหน่วยงาน ยกระดับความปลอดภัยของประชาชน
นายมังกร ศรีเจริญกูล ให้ความสำคัญกับการพัฒนาระบบบริหารจัดการน้ำและภัยพิบัติให้มีเอกภาพ โดยเน้นการบูรณาการข้อมูล การประสานงานระหว่างหน่วยงาน และการกำหนดกลไกสั่งการที่ชัดเจน เพื่อให้การป้องกัน การแจ้งเตือน การอพยพ และการช่วยเหลือประชาชนสามารถดำเนินการได้อย่างต่อเนื่อง ไม่เกิดความล่าช้าหรือความซ้ำซ้อนในการปฏิบัติงาน
ทั้งนี้ การจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายควรตั้งอยู่บนพื้นฐานของข้อมูล ข้อเท็จจริง และบทเรียนจากสถานการณ์ที่ผ่านมา พร้อมพิจารณาความพร้อมด้านงบประมาณ บุคลากร เครื่องมือ และทรัพยากรที่จำเป็น เพื่อให้มาตรการที่กำหนดสามารถนำไปปฏิบัติได้จริง และเกิดผลอย่างเป็นรูปธรรมต่อการลดความเสี่ยงและความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นกับประชาชน
ที่ประชุมเห็นชอบกรอบการศึกษา เดินหน้าจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบาย
ที่ประชุมมีมติรับทราบและเห็นชอบให้นำประเด็นปัญหาตามญัตติดังกล่าวประกอบการพิจารณาศึกษาร่วมกับการดำเนินงานของคณะกรรมาธิการวิสามัญฯ ต่อไป พร้อมเห็นชอบกรอบแนวทางการดำเนินงานและการแต่งตั้งคณะอนุกรรมาธิการเพื่อจัดทำรายงานการศึกษาการบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน โดยมุ่งให้ผลการศึกษาครอบคลุมทั้งมิติการป้องกันและแก้ไขปัญหาน้ำท่วม การบริหารจัดการน้ำในช่วงภัยแล้ง การรับมือภัยพิบัติ และการช่วยเหลือฟื้นฟูประชาชนหลังเกิดเหตุ
นายมังกร ศรีเจริญกูล กล่าวว่า การบริหารจัดการน้ำและการรับมือภัยพิบัติจำเป็นต้องดำเนินการอย่างเป็นระบบและต่อเนื่อง โดยมีประชาชนเป็นศูนย์กลาง ตั้งแต่การป้องกันและเตือนภัยล่วงหน้า การเตรียมความพร้อมของหน่วยงาน การอพยพและช่วยเหลือฉุกเฉิน ไปจนถึงการฟื้นฟูและเยียวยาภายหลังเกิดเหตุ พร้อมให้ความสำคัญกับการประสานงานและการใช้ข้อมูลร่วมกัน เพื่อให้การช่วยเหลือเป็นไปอย่างรวดเร็ว เหมาะสมกับความต้องการของผู้ประสบภัย และลดความสูญเสียต่อชีวิตและทรัพย์สินให้ได้มากที่สุด
การเข้าร่วมประชุมครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของการผลักดันให้การศึกษาของวุฒิสภานำไปสู่ข้อเสนอเชิงนโยบายที่สามารถนำไปใช้ได้จริง ทั้งการยกระดับระบบบริหารจัดการน้ำอย่างยั่งยืน การพัฒนากลไกรับมือภัยพิบัติที่มีประสิทธิภาพ และการเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างหน่วยงานและภาคประชาชน เพื่อเพิ่มความพร้อมของประเทศในการรับมือกับสถานการณ์น้ำท่วม ภัยแล้ง และภัยพิบัติที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต อันจะนำไปสู่การลดความเสี่ยง สร้างความปลอดภัย และยกระดับคุณภาพชีวิตของประชาชนอย่างยั่งยืน
@@@@@@@@@@@

ประสิทธิ์ สองเมืองแก่น จ.น่าน