จังหวัดน่าน เดินหน้าส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยใช้ทุนทางวัฒนธรรม วิถีชีวิต และภูมิปัญญาท้องถิ่นเป็นหัวใจสำคัญ พร้อมเปิดพื้นที่ให้ผู้สูงอายุเข้ามามีบทบาทในการถ่ายทอดองค์ความรู้และเรื่องราวของชุมชน ผ่านการพัฒนาทักษะสู่การเป็น “อาสาสมัครนำเที่ยวผู้สูงอายุในระดับท้องถิ่น” เพื่อเชื่อมโยงภูมิปัญญาท้องถิ่น แหล่งท่องเที่ยว และผลิตภัณฑ์ชุมชนเข้าด้วยกัน สร้างประสบการณ์ที่มีความหมายแก่นักท่องเที่ยว และเพิ่มโอกาสในการสร้างรายได้ให้แก่ชุมชน
วันที่ 18 กันยายน 2569 ณ โรงแรมน่านกรีนเลควิว รีสอร์ท อำเภอเมืองน่าน จังหวัดน่าน นางสาวณัฐยาน์ ทวีวงศ์ รองผู้ว่าราชการจังหวัดน่าน เป็นประธานเปิดโครงการตามแผนปฏิบัติราชการประจำปีของกลุ่มจังหวัดภาคเหนือตอนบน 2 ประจำปีงบประมาณ พ.ศ. 2569 การฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการการเป็นอาสาสมัครนำเที่ยวของผู้สูงอายุในระดับท้องถิ่น โดยมีหัวหน้าส่วนราชการ ผู้นำชุมชน วิทยากร และผู้เข้าร่วมโครงการเข้าร่วมพิธี
การฝึกอบรมครั้งนี้มีผู้เข้าร่วมจำนวน 100 คน ประกอบด้วยผู้นำชุมชนและผู้สูงอายุจากพื้นที่แหล่งท่องเที่ยวในจังหวัดน่าน ครอบคลุมแหล่งท่องเที่ยวหลากหลายรูปแบบ ทั้งด้าน ศิลปวัฒนธรรม ประวัติศาสตร์ วิถีชีวิต ผลิตภัณฑ์และวิสาหกิจชุมชน ตลอดจนแหล่งท่องเที่ยวทางธรรมชาติ เพื่อเสริมสร้างความรู้และพัฒนาทักษะที่จำเป็นต่อการทำหน้าที่อาสาสมัครนำเที่ยวในพื้นที่ของตนเอง
สาระสำคัญของการอบรมมุ่งให้ผู้เข้าร่วมมีความรู้และทักษะด้านการ ต้อนรับนักท่องเที่ยว การสื่อสาร การให้ข้อมูล การเล่าเรื่องราวของชุมชน การอำนวยความสะดวกและช่วยเหลือนักท่องเที่ยว ตลอดจนการนำเสนอจุดเด่นของแหล่งท่องเที่ยวและผลิตภัณฑ์ชุมชนอย่างน่าสนใจ เพื่อให้นักท่องเที่ยวได้สัมผัสประสบการณ์จากเรื่องราวจริงของคนในพื้นที่
จังหวัดน่านมีต้นทุนการท่องเที่ยวที่โดดเด่นและหลากหลาย ทั้ง ทรัพยากรธรรมชาติ ศิลปวัฒนธรรม ประวัติศาสตร์ ประเพณี วิถีชีวิต อาหาร งานหัตถกรรม และภูมิปัญญาท้องถิ่น ซึ่งองค์ความรู้เหล่านี้ส่วนหนึ่งได้รับการสืบทอดและเก็บรักษาไว้โดยผู้สูงอายุในชุมชน ผู้ซึ่งมีประสบการณ์ ความทรงจำ และความเข้าใจในบริบทของพื้นที่ สามารถบอกเล่าเรื่องราวที่เชื่อมโยงผู้คน สถานที่ และวิถีชีวิตเข้าด้วยกันได้อย่างมีเอกลักษณ์
การส่งเสริมให้ผู้สูงอายุเข้ามามีบทบาทเป็น อาสาสมัครนำเที่ยว จึงเป็นการนำศักยภาพและประสบการณ์ของผู้สูงอายุมาใช้ให้เกิดประโยชน์ต่อชุมชน ขณะเดียวกันยังช่วยสร้างพื้นที่ให้ผู้สูงอายุได้มีส่วนร่วมในกิจกรรมทางสังคม มีบทบาทในการถ่ายทอดองค์ความรู้ และเกิดความภาคภูมิใจในภูมิปัญญาและอัตลักษณ์ของท้องถิ่น
นอกจากการนำเสนอแหล่งท่องเที่ยวแล้ว ผู้เข้าร่วมยังสามารถทำหน้าที่เป็น “ผู้เล่าเรื่องชุมชน” เชื่อมโยงนักท่องเที่ยวให้รู้จักผลิตภัณฑ์และบริการของคนในพื้นที่ ไม่ว่าจะเป็นงานหัตถกรรม อาหารพื้นถิ่น ผลิตภัณฑ์ชุมชน วิถีการดำรงชีวิต หรือกิจกรรมที่สะท้อนอัตลักษณ์ของแต่ละพื้นที่ ซึ่งจะช่วยเพิ่มคุณค่าและมูลค่าให้กับทรัพยากรท้องถิ่น และสร้างโอกาสให้รายได้จากการท่องเที่ยวกระจายสู่ประชาชนและผู้ประกอบการในชุมชนมากยิ่งขึ้น
สำหรับการอบรมครั้งนี้ ได้รับการสนับสนุนวิทยากรจาก มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา เชียงราย ร่วมถ่ายทอดองค์ความรู้และจัดกิจกรรมฝึกปฏิบัติด้านการนำเที่ยว เพื่อให้ผู้เข้าร่วมได้เรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติ สามารถนำความรู้ไปประยุกต์ใช้กับบริบทของแต่ละชุมชน โดยเน้นการนำเสนอเรื่องราวที่ถูกต้อง น่าสนใจ และสะท้อนอัตลักษณ์ของพื้นที่
ทั้งนี้ การพัฒนาอาสาสมัครนำเที่ยวผู้สูงอายุยังเป็นการสร้าง “คนในชุมชนให้เป็นกำลังสำคัญของการท่องเที่ยว” โดยเชื่อมโยง 3 ส่วนสำคัญ ได้แก่ คน ภูมิปัญญา และแหล่งท่องเที่ยว ให้เกิดเป็นประสบการณ์การท่องเที่ยวที่สะท้อนตัวตนของจังหวัดน่านอย่างแท้จริง พร้อมต่อยอดไปสู่การเชื่อมโยงเส้นทางท่องเที่ยว ผลิตภัณฑ์ชุมชน และกิจกรรมการท่องเที่ยวในระดับพื้นที่
จังหวัดน่านมุ่งหวังให้ผู้เข้าร่วมการอบรมสามารถนำความรู้และทักษะที่ได้รับกลับไปพัฒนาพื้นที่ของตนเอง ทำหน้าที่เป็นผู้ประสานและผู้ถ่ายทอดเรื่องราวแก่ผู้มาเยือน ตลอดจนร่วมกันอนุรักษ์และสืบสานภูมิปัญญาท้องถิ่นให้คงอยู่ควบคู่กับการพัฒนาการท่องเที่ยว
การส่งเสริมผู้สูงอายุเป็นอาสาสมัครนำเที่ยว จึงไม่เพียงเป็นการพัฒนาศักยภาพบุคลากรด้านการท่องเที่ยว แต่ยังเป็นการนำ “คุณค่าของคน คุณค่าของภูมิปัญญา และคุณค่าของท้องถิ่น” มาสร้างเป็นประสบการณ์การท่องเที่ยวที่มีความหมาย พร้อมต่อยอดสู่การสร้างงาน สร้างรายได้ และสร้างความเข้มแข็งให้แก่ชุมชนจังหวัดน่านอย่างยั่งยืน

@@@@@@@@@@

ประสิทธิ์ สองเมืองแก่น จ.น่าน