วันที่ 8 มีนาคม 2569 ชีวะภาพ ชีวะธรรม ประธานคณะกรรมาธิการทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม วุฒิสภา พร้อมด้วย ชวภณ วัธนเวคิน ประธานคณะอนุกรรมาธิการด้านการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศและมลพิษทางอากาศ และ สัมพันธ์ วิเศษชัยจินดา โฆษกคณะกรรมาธิการฯ นำคณะสมาชิกวุฒิสภาลงพื้นที่ อำเภอแม่เมาะ จังหวัด ลำปาง เพื่อศึกษาการดำเนินงานและรับฟังแนวทางป้องกันแก้ไขปัญหาฝุ่นควันและมลพิษทางอากาศของ โรงไฟฟ้าแม่เมาะ

ในการลงพื้นที่ครั้งนี้ มี ปริญญา สาระไชย ผู้อำนวยการฝ่ายการผลิตโรงไฟฟ้าแม่เมาะ พร้อมด้วย เกษศิรินทร์ แปงแสน หัวหน้าโครงการแม่เมาะน่าอยู่ และ สุรชัย แสงศิริ ผู้อำนวยการ สำนักงานทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจังหวัดลำปาง ให้การต้อนรับและบรรยายสรุปข้อมูล

ปริญญา สาระไชย เปิดเผยว่า โรงไฟฟ้าแม่เมาะเป็นโรงไฟฟ้าพลังความร้อนจากถ่านหินลิกไนต์แห่งเดียวของ การไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย ที่ยังดำเนินการอยู่ในปัจจุบัน โดยมีหน่วยผลิตไฟฟ้ารวม 14 เครื่อง กำลังการผลิตตามสัญญารวม 1,255 เมกะวัตต์ ซึ่งมีแหล่งเชื้อเพลิงในพื้นที่ ทำให้สามารถรองรับวิกฤตพลังงานได้

สำหรับมาตรการลดผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อม ทางโรงไฟฟ้ามีระบบติดตามคุณภาพอากาศจากปล่องระบายแบบเรียลไทม์ พร้อมมาตรการควบคุมฝุ่น เช่น การฉีดพรมน้ำในพื้นที่ทำงาน การฉีดน้ำบนถนนภายในเหมืองและพื้นที่ทิ้งดิน รวมถึงติดตั้งระบบสเปรย์น้ำบริเวณลานกองถ่าน

นอกจากนี้ยังมีการติดตั้งเซนเซอร์ตรวจวัดคุณภาพอากาศจำนวน 44 จุด ครอบคลุมพื้นที่อำเภอแม่เมาะ และมีสถานีตรวจวัดคุณภาพอากาศเพิ่มเติมอีก 19 สถานี เพื่อติดตามสถานการณ์มลพิษอย่างต่อเนื่อง

ด้าน เกษศิรินทร์ แปงแสน กล่าวว่า โครงการแม่เมาะน่าอยู่ได้ส่งเสริมกิจกรรมด้านสิ่งแวดล้อมในชุมชน อาทิ การจัดตั้งป่าชุมชน 20 แห่ง รวมพื้นที่กว่า 35,281 ไร่ รวมถึงการจัดตั้งธนาคารไผ่ และกิจกรรมแปรรูปผลิตภัณฑ์จากไผ่ เช่น การย้อมผ้าสีธรรมชาติ และการผลิตถ่านชีวภาพ หรือ Biochar

ขณะเดียวกันยังมีโรงงานผลิตเชื้อเพลิงชีวมวลอัดเม็ดของชุมชน ซึ่งรับซื้อเศษไม้จากเกษตรกรกว่า 3,901 ตันต่อปี เพื่อนำมาแปรรูปและใช้เป็นเชื้อเพลิงร่วมกับถ่านหินลิกไนต์ในการผลิตพลังงานไฟฟ้า

ด้าน ชีวะภาพ ชีวะธรรม กล่าวว่า ในอนาคตเมื่อการใช้ถ่านหินลิกไนต์ในพื้นที่แม่เมาะลดลง จำเป็นต้องพัฒนาพลังงานทางเลือก เช่น พลังงานชีวมวลจากเศษวัสดุทางการเกษตร ทั้งฟางข้าว ซังข้าวโพด หรือเศษไม้ เพื่อนำมาผลิตไฟฟ้า ซึ่งจะช่วยลดการเผาในที่โล่ง ลดปัญหาฝุ่น PM2.5 และลดการปล่อยก๊าซเรือนกระจก

ทั้งนี้ คณะกรรมาธิการเห็นว่าการนำเศษวัสดุทางการเกษตรเข้าสู่กระบวนการผลิตพลังงานชีวมวล จะช่วยเพิ่มมูลค่าให้กับวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตร ลดการเผาในพื้นที่ และสร้างประโยชน์ให้กับประชาชนในระยะยาว พร้อมเตรียมผลักดันแนวทางดังกล่าวเพื่อช่วยแก้ไขปัญหามลพิษทางอากาศอย่างยั่งยืน